پایان نامه درباره مواد مخدر، مصرف مواد، اوقات فراغت

جوانان و نوجوانان در خصوص مضرات مواد مخدر اطلاع رساني شود.
ج ـ آموزش مهارت‌هاي اساسي زندگي
آموزش مهارت‌هاي زنگي، اساسي ترين برنامه پيشگيري در سطح اوليه به شمار مي‌رود و آموزش اين مهارتها به ارتقاء بهداشت رواني كودكان و نوجوانان كمك مي‌كند. مهارتهاي زندگي مجموعه‌اي از توانايي‌هايي است كه زمينه سازگاري و رفتار مثبت و مفيد افراد را فراهم مي‌آورند اين توانايي افراد را قادر مي‌سازد تا مسئوليت‌هاي اجتماعي نقش خويش را پذيرفته و بدون لطمه زدن به حقوق ديگران به خواسته‌ها، نيازها، انتظارات و مشكلات روزانه به ويژه در روابط بين فردي به شكل موثري روبرو شود.
پژوهش‌هاي بي شماري نشان داده‌اند كه بسياري از مشكلات بهداشتي و اختلال رواني ـ عاطفي ريشه‌اي رواني ـ اجتماعي دارند. در زمينه اعتياد و مصرف مواد مخدر مشخص شده است كه سه عامل مرتبط با مصرف مواد مخدر عبارتند از عزت نفس ضعيف ، ناتواني در بيان احساسات و فقدان مهارتهاي اجتماعي.
از سوي ديگر پژوهش‌ها نشان دادند كه بين خودكارآمدي ضعيف ، مصرف سيگار و الكل، سوء مصرف مواد مخدر، رفتارهاي مخاطره آميز و ضعف عملكرد شناختي رابطه معناداري وجود دارد. تحقيقات بسياري در اين حيطه صورت گرفته و اثرات مثبت آن تاييد شده است كه مي‌توانيم از آموزش مهارتهاي اساسي زندگي به منظور پيشگيري از گرايش به مواد مخدر و حذف عوامل مستعد كننده آن استفاده كنيم.98
لذا شناخت و دسته بندي عواملي كه موجب سوء مصرف مواد مي‌شود و استفاده از الگوهاي جامع مفهومي در زمينه شروع به مصرف مواد نه تنها در زمينه فرمول بندي نظريه‌هاي مرتبط با علت شناسي اعتياد بلكه در زمينه روشهاي موثرتر پيشگيري مفيد است. نكته پيشگيرانه آن است كه بايد به دانش آموز توانايي داد و ظرفيت او را در پاسخگويي قاطع در مقابل نفوذ اجتماعي استفاده از مواد مخدر بالا برد و در نهايت برنامه پيشگيري بايد ميزان مستعد بودن فرد را در برابر تاثيرات اجتماعي كم كند.
روش هايي كه مي‌تواند آسيب پذيري جوانان را كم كند شامل افزايش اعتماد به نفس و كنترل خود و احساس خودبسندگي است. مي‌توان به جوانان كمك نمود تا با اضطراب اجتماعي مقابله كند. به كمك آموزشهايي كه ميزان كفايت فردي و اجتماعي جوانان را بالا ببرد مي‌توان به عمل پيشگيري مبادرت كرد به اين ترتيب منطق نظري به منظور ايجاد آموزش مهارتهاي زندگي به ترتيب زير است.
آموزش مهارت هاي زندگي با هدف كاهش انگيزه افراد، در رفتن به سمت مواد مخدر و كاهش ميزان آسيب پذيري فرد در تعامل‌هاي اجتماعي به عنوان يك روش به حساب مي‌آيد . علاوه بر اين مقاومت در برابر فشارهاي گروهي به شاگردان ياد داده مي‌شود تا در موقعيت‌هايي كه نه گفتن ضروري است، توانايي ابراز مخالفت داشته باشد و ياد بگيرند كه در موقعيت‌هايي كه بيشتر در معرض خطر اعتياد قرار مي‌گيرند و احتمال دارد تحت فشار همسالان قرار گيرند، شناسايي نموده و مقاومت نمايند. به علاوه بايد درباره اثرات منفي مواد مخدر اطلاعاتي در اختيار جوانان قرار داد.
يكي ديگر از آموزش هاي مهارت‌هاي زندگي آموزش پيش از ازدواج است، در شرايط پيچيده زندگي كنوني، چالشهايي كه يك زن و شوهر جوان از بدو زندگي مشترك با آن مواجه مي‌شوند بسيار زياد است و حل و فصل آن نياز به مهارت‌هاي فردي و اجتماعي قابل ملاحظه‌اي دارد. لذا بايد سوء برداشت‌هاي غلطي كه در خصوص مصرف مواد مخدر وجود دارد اصلاح گردد و اين امكان پذير نمي‌باشد مگر با آموزش صحيح افراد در پرسشنامه گردآوري شده از 100 نفر از معتادين كاشان يكي از موثرترين نحوه پيشگيري را آموزش مناسب افراد معرفي نموده‌اند.
د ـ آموزش از طريق رسانه‌هاي گروهي
رسانه‌هاي گروهي شامل تلويزيون، راديو، سينما، تئاتر، كتاب، مجلات و … مي‌شود . بديهي است يك جامعه رشد يافته، بر اساس ملاك‌هاي فرهنگي پذيرفته شده خود اين رسانه‌ها را سامان مي‌بخشد. در چند سال اخير در تلويزيون (بعنوان پرمخاطب ترين رسانه گروهي) و در رسانه‌هاي صوتي و تصويري ديگر، برنامه‌هايي براي پيشگيري از اعتياد ساخته شده است كه به دليل فقدان ساختار كارشناسي در برنامه توليد شده علاوه بر اينكه بسياري اوقات هيچ كمكي به پيشگيري نشده است بلكه متاسفانه در برخي اوقات در جهت گرايش به سوي مواد مخدر نيز تبليغ شده است. عدم آشنايي برخي از فيلم سازان با مسئله همانند سازي و الگوگيري باعث شده است كه برخي اوقات در يك فيلم با پرداختن به يك شخصيت جذاب سينمايي و ايجاد حس همدلي، علاقه و رغبت به آن شخصيت در مخاطب ، پس از معتاد شدن هنرپيشه به جاي اينكه در بيننده حس انزجار از مواد مخدر شكل گيرد، نوعي همدلي و همرنگي با شخصيت معتاد ايجاد مي‌شود.
مشكلاتي از اين دست در پيامها و شعارهايي كه در مجلات، روزنامه‌ها و … انعكاس مي‌يابد نيز ديده مي‌شود يكي ديگر از مشكلات ديگر پيامهايي است كه محتواي غيرواقع بينانه دارند(مانند اعتياد مرگ حتمي است يا نشان دادن يك اسكلت كه سيگاري بر دست دارد) اگر در انعكاس پيامهاي بهداشتي ارائه شده موارد واقع بينانه در نظر گرفته نشود به جاي اينكه پيام موثر باشد گاهي نتيجه معكوس گرفته مي‌شود.
به جا است در امر پيشگيري و استفاده از رسانه‌هاي گروهي، يك سياست مشترك اتخاذ شده، از نظر تخصصي اهل فن بهره گرفته شود. اين روش داراي بيشترين هزينه اثربخشي است و هيچ روش آموزشي تا اين اندازه مخاطب ندارد كه لازم است جهخت اثربخشي هر چه بيشتر مواردي از قبيل شناخت مخاطبان، استفاده از افراد ماهر و متخصص براي تهيه برنامه‌هاي آموزشي، عدم تبليغات بيش از اندازه، تنوع در برنامه‌ها و استفاده از افراد الگو اعم از شخصيت‌هاي علمي، مذهبي، ورزشي و سينمايي را رعايت نمود تا برنامه‌هاي صدا و سيما در جهت كاهش تقاضا از كيفيت مطلوبي برخوردار شد.
بند سوم ـ فعاليت‌هاي جايگزين و پر كردن اوقات فراغت
پر كردن اوقات فراغت با فعاليت هاي جايگزين جذاب يكي از شيوه‌هاي علمي پيشگيري اوليه از روي آوري به مصرف مواد مخدر است. همه افراد از اوقات فراغت خود به دلخواه استفاده مي‌نمايند، افرادي كه براي گذراندن اين اوقات برنامه ريزي صحيحي نداشته باشند، ممكن است از ساعات بيكاري و آزاد خود استفاده غير سازنده بنمايند معمولاً در چنين مواقعي است كه افراد براي اولين بار با مواد مخدر آشنا مي‌شوند و به سمت آن مي‌روند. از اين رو پر كردن اوقات فراغت به ويژه در سنين نجواني و جواني بسيار اهميت دارد. ما بايستي برنامه‌هاي مدرن، مفيد و متنوع براي اين گروههاي سني داشته باشيم.
اوقات فراغت جوانان و نوجوانان و ساعات خلاء آنان اگر در فضاي ورزشگاه ها، باشگاه ها، پارك‌ها، مراكز فرهنگي، سينمايي و سالن‌هاي تئاتر و موسيقي قرار داده شود گرايش به مواد مخدر به سرعت كاهش مي‌يابد . در ايران متاسفانه مراكز و محيط‌هاي ورزشي به نسبت جمعيت كل كشور كم است. در حاليكه نزديك به 50 درصد از جمعيت‌ها را جوانان زير 20 سال تشكيل مي‌دهد. درصد اماكن ورزشي و ظرفيت كل آنها نسبت به جمعيت، زير دو درصد است . يكي از راههاي پيشگيري از ابتلاي جوانان و نوجوانان به اعتياد توسعه امكانات ورزشي است. زيرا بدون شك جواناني كه به ورزش روي مي‌آورند از مصرف مواد مخدر، روان گردان، الكل و سيگار اجتناب مي‌ورزند.
مسئولان محترم شهرستان كاشان بايد بدانند كه اگر خواهان رشد و بالندگي و شكوفايي جمعيت جوان شهرمان هستند بايستي به توسعه اين مراكز بپردازند. به ازاي هر پارك، سينما و باشگاه يا ورزشگاهي كه ساخته شود تعداد زيادي از مراكز توزيع مواد مخدر بسته مي‌شوند كه خود يك مبارزه جدي غير مستقيم با توزيع و مصرف مواد مخدر است. كه اميد است با توجه بيشتر مسئولان شهر در اين زمينه قدم اساسي برداشته شود.
بند چهارم ـ تغيير نگرش افراد
مطالعات مختلف در جهان نشان داده شده است كه يكي از عوامل محافظت كننده افراد در مقابل مصرف مواد مخدر داشتن اعتقاد و باورهاي راسخ ديني و نگرش منفي به مواد مخدر است. بنابراين رواج و پرورش اين ارزش ها نزد كودكان و نوجوانان در پيشگيري اهميت زيادي دارد.
مطالعات و نتيجه تحقيق صورت گرفته در معتادين كاشان ثابت كرده است كه افرادي كه نسبت به مواد مخدر، نگرش و باور مثبت دارند، احتمال مصرف و اعتيادشان بيشتر از كساني است كه نگرش‌هاي خنثي يا منفي دارند. تقويت نگرش‌هاي منفي يا تغيير نگرش از خنثي به منفي آسانتر از تغيير نگرش هاي مثبت به منفي است. بعنوان مثال افرادي كه سيگار نمي‌كشند بيش از كساني كه سيگار مي‌كشند به اطلاعاتي كه در مورد خطرات سيگار داده مي‌شود توجه مي‌كنند.
متاسفانه اغلب برنامه‌هاي آگاه سازي از مدارس شروع مي‌شود در حاليكه شخصيت كودكان قبل از 7 سالگي شكل مي‌گيرد و تغيير نگرش‌ها بايد قبل از سن مدرسه و زماني صورت پذيرد كه هنوز باورهاي آنان به طور كامل شكل نگرفته باشد.
بعضي از افراد نگرش اشتباهي از مواد مخدر دارند و در تحقيق به عمل آمده 18 درصد افراد مورد مطالعه لذت بردن جنسي بيشتر را علت گرايش به مواد مخدر بيان نموده‌اند كه يك نگرش اشتباه مي‌باشد و در صورتي كه نگرش افراد اصلاح شود فرد در مي‌يابد جهت ارضاء بهتر نياز جنسي از راههاي اصولي عمل نمايد. مواد مخدر نه تنها در ارضاء ديرتر جنسي موثر نيست، بلكه در غالب موارد پس از مدتي كوتاه باعث سرد شدن نياز جنسي مي‌شود.
در مواردي نوجوانان و جوانان مضرات اعتياد را اطلاع دارند اما باور نمي‌كنند كه مصرف يكبار مواد مخدر مي‌تواند منجربه اعتياد تدريجي گردد و در مواردي مواد مخدر را امتحان مي‌كنند و ايده آنان اين است كه اراده من آنقدر قوي است كه نمي‌گذارم معتاد شوم و مواد را به صورت تفريحي و سرگرمي مي‌كشم، كه با نشان دادن افرادي چنين باوري را در شروع به مصرف مواد مخدر داشته اند و معتاد شده‌اند مي‌توان اين عقايد را رد نمود و نگرش افراد را تغيير داد تا افراد به اعتياد به مواد مخدر كشيده نشوند.
بند پنجم ـ ارتقاء فرهنگي شهرستان كاشان
يكي از بسترهاي اصلي پيشگيري از مصرف مواد مخدر، ارتقاء فرهنگي است كه با توجه به شرايط اجتماعي و فرهنگي هر منطقه قابل تعيين است. در بدو امر در ارتقاء فرهنگ شهرستان كاشان بايد سطح دانش جامعه را بالا برد ، معمولاً هر چه دانش افراد جامعه بيشتر باشد، آسيب پذيري آنها در برابر مصرف مواد مخدر كمتر خواهد بود .
متاسفانه در بعضي از خانواده‌ها مشاهده مي‌شود كه تعريف و تمجيدهاي اغراق گونه‌اي از وصف ترياك مي‌كنند كه اين امر باعث به وجود آمدن نگرش مثبت در اعضاي خانواده بخصوص فرزندان مي‌شود و نهايتاً به مصرف مواد مخدر و ترياك تشويق مي‌گردند. بنابراين با اصلاح و ارتقاء فرهنگي جامعه مي‌توان از گرايش افراد به مصرف مواد مخدر جلوگيري نمود.
مسئولين شهرستان بايد بيماري اعتياد را در بخش رفاه اجتماعي و در سطح جامعه مطرح كنند و پيشگيري از اين بلاي خانمان سوز را در سطح كل شهرستان در دستور كار خود قرار دهند و با برنامه ريزي كلي تمام افراد آسيب پذير را پوشش دهند و معتاديني را كه ترك اعتياد نموده‌اند طرد و نفي ننمايند و فرصت دوباره به آنان بدهند تا بار ديگر شخصيت از دست رفته خود را به دست آورند. در پايان بحث پيشگيري ، نتيجه پرسشنامه يكصد نفر از معتادين مورد مطالعه در خصوص بهترين راه براي پيشگيري بيان شده است كه ار نظر معتادين مورد نمونه اطلاع رساني ، آموزش ، تقويت ايمان و تغيير نگرش افراد بهترين شيوه پيشگيري به حساب مي‌آيد.
جدول شماره 13- درصد نمونه هاي تحت بررسي براساس راهکار پيشگيري از اعتياد در شهرستان کاشان
بررسي نمونه آماري حاکي است که عدم معاشرت با دوستان ناباب 40% در پيشگيري از گرايش بر اعتياد جوانان و نوجوانان به مواد مخدر مؤثر واقع مي گردد. به نظر

تکه های دیگری از این پایان نامه را می توانید

در شماره بندی فوق بخوانید

متن کامل پایان نامه ها در سایت homatez.com موجود است

You may also like...

Add a Comment